Không chỉ kế thừa những quy định còn phù hợp của Luật Báo chí năm 2016, đạo luật mới còn bổ sung nhiều cơ chế, chính sách mang tính đột phá nhằm tạo không gian phát triển mới cho các cơ quan báo chí, đồng thời tăng cường hiệu lực quản lý nhà nước, bảo đảm báo chí phát triển đúng định hướng, chuyên nghiệp, nhân văn và hiện đại.
Thủ tướng Chính phủ vừa ban hành Kế hoạch triển khai thi hành Luật Báo chí.
Để Luật được triển khai đồng bộ, thống nhất và hiệu quả ngay từ khi có hiệu lực, Phó Thủ tướng Mai Văn Chính đã ký Quyết định số 329/QĐ-TTg ban hành Kế hoạch triển khai thi hành Luật Báo chí. Kế hoạch xác định rõ nội dung công việc, tiến độ thực hiện và trách nhiệm của từng bộ, ngành, địa phương theo phương châm "06 rõ": rõ người, rõ việc, rõ thẩm quyền, rõ trách nhiệm, rõ thời gian và rõ kết quả. Đây được xem là cơ sở quan trọng nhằm bảo đảm các quy định mới nhanh chóng đi vào cuộc sống, tạo môi trường pháp lý thống nhất, minh bạch và hiệu quả cho hoạt động báo chí.
Theo Kế hoạch, một trong những nhiệm vụ trọng tâm là rà soát toàn bộ hệ thống văn bản quy phạm pháp luật liên quan để sửa đổi, bổ sung hoặc ban hành mới phù hợp với Luật Báo chí năm 2025. Chính phủ sẽ xây dựng nhiều nghị định hướng dẫn thi hành, trong đó có Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Báo chí; Nghị định về phát ngôn và cung cấp thông tin cho báo chí của cơ quan hành chính nhà nước; Nghị định quản lý, cung cấp và sử dụng dịch vụ phát thanh, truyền hình; cùng nhiều quy định liên quan đến hoạt động của cơ quan báo chí nước ngoài và tổ chức nước ngoài tại Việt Nam.
Song song với hoàn thiện thể chế, công tác tuyên truyền, phổ biến và quán triệt Luật cũng được xác định là nhiệm vụ quan trọng. Nội dung Luật và các văn bản hướng dẫn sẽ được công bố rộng rãi trên Cổng Thông tin điện tử của Chính phủ, Cơ sở dữ liệu quốc gia về văn bản pháp luật và các nền tảng thông tin chính thức khác. Đồng thời, các bộ, ngành sẽ phối hợp tổ chức tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ cho đội ngũ làm công tác quản lý báo chí cũng như triển khai nhiều chương trình tuyên truyền để cán bộ, công chức, viên chức và nhân dân dễ dàng tiếp cận các quy định mới.
Được Quốc hội khóa XV thông qua tại Kỳ họp thứ 10 vào tháng 12/2025, Luật Báo chí năm 2025 gồm 4 chương với 51 điều.
Một trong những điểm mới quan trọng của Luật là lần đầu tiên khẳng định rõ: "Báo chí ở nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là báo chí cách mạng". Quy định này không chỉ mang ý nghĩa pháp lý mà còn khẳng định vị trí, vai trò và bản chất của nền báo chí Việt Nam trong quá trình xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Đây cũng là cơ sở để tiếp tục xây dựng nền báo chí chuyên nghiệp, nhân văn, hiện đại, đồng hành cùng sự phát triển của đất nước trong kỷ nguyên số.
Luật cũng bổ sung quy định về quyền yêu cầu cải chính trên báo chí của công dân, góp phần bảo đảm tốt hơn quyền tự do báo chí và quyền tiếp cận thông tin theo Hiến pháp.
Một trong những nội dung được cộng đồng báo chí đặc biệt quan tâm là việc mở rộng không gian hoạt động của các cơ quan báo chí trên môi trường số. Luật đã chính thức quy định việc xuất bản báo chí trên không gian mạng, xác định các kênh nội dung của cơ quan báo chí trên nền tảng số và nền tảng số báo chí quốc gia là sản phẩm báo chí.
Để thúc đẩy quá trình chuyển đổi số báo chí, Luật quy định Nhà nước đầu tư xây dựng nền tảng số báo chí quốc gia, hạ tầng dữ liệu báo chí số và phát triển nguồn nhân lực phục vụ chuyển đổi số. Bên cạnh hoạt động xuất bản nội dung báo chí truyền thống, các cơ quan báo chí còn được tích hợp nhiều dịch vụ trực tuyến trên nền tảng số theo quy định của Chính phủ.
Luật cũng mở rộng cơ chế liên kết sản xuất nội dung giữa cơ quan báo chí và các đối tác, ngoại trừ các lĩnh vực thời sự chính trị, quốc phòng, an ninh và đối ngoại.
Đáng chú ý, Luật Báo chí năm 2025 lần đầu tiên bổ sung nhiều nguồn thu hợp pháp mới cho cơ quan báo chí. Ngoài nguồn thu truyền thống, các cơ quan báo chí có thể thu từ bán quyền đọc, nghe, xem sản phẩm báo chí; khai thác bản quyền tác phẩm; cung cấp dịch vụ sự nghiệp công; thực hiện các chương trình, đề án do Nhà nước giao; hoạt động tài chính và các nguồn thu hợp pháp khác. Những quy định này mở ra cơ hội giúp các cơ quan báo chí từng bước nâng cao tính tự chủ tài chính, đa dạng hóa nguồn lực phát triển trong bối cảnh doanh thu quảng cáo truyền thống đang có nhiều biến động.
Bên cạnh việc tạo điều kiện phát triển, Luật cũng tăng cường quản lý nhà nước đối với hoạt động báo chí nhằm bảo đảm tính chuyên nghiệp và kỷ cương. Nhiều khái niệm mới được bổ sung như tạp chí, phóng viên, biên tập viên, xuất bản báo chí trên không gian mạng hay dịch vụ phát thanh, truyền hình, tạo cơ sở pháp lý đầy đủ hơn cho công tác quản lý.
Đối với đội ngũ người làm báo, Luật bổ sung nhiều quy định mới về cấp thẻ nhà báo. Người được xét cấp thẻ lần đầu bắt buộc phải hoàn thành chương trình bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí và đạo đức nghề nghiệp. Thẻ nhà báo có thời hạn sử dụng 5 năm kể từ ngày cấp và được cấp đổi khi hết hạn, thay cho quy định về kỳ hạn thẻ trước đây. Những người chưa được cấp thẻ nhưng tham gia hoạt động nghiệp vụ báo chí phải có giấy giới thiệu do cơ quan báo chí cấp và vẫn được thực hiện các quyền, nghĩa vụ theo quy định.
Một điểm mới đáng chú ý khác là quy định về việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong hoạt động báo chí. Luật yêu cầu các cơ quan báo chí và tác giả khi sử dụng AI phải tuân thủ quy định về sở hữu trí tuệ, pháp luật về trí tuệ nhân tạo cũng như đạo đức nghề nghiệp.
Luật Báo chí năm 2025 được kỳ vọng sẽ trở thành nền tảng pháp lý quan trọng để báo chí cách mạng Việt Nam tiếp tục đổi mới mạnh mẽ, nâng cao chất lượng thông tin, phục vụ hiệu quả sự nghiệp phát triển đất nước, đồng thời đáp ứng ngày càng tốt hơn nhu cầu thông tin đa dạng của người dân trong kỷ nguyên số.
Có thể bạn quan tâm
