Quy hoạch thăm dò, khai thác, chế biến và sử dụng khoáng sản thời kỳ 2021 – 2030, tầm nhìn đến năm 2050

Ngày 18/7/2023, Thủ tướng Chính phủ đã có Quyết định 866/QĐ-TTg về việc Phê duyệt thăm dò, khai thác, chế biến và sử dụng các loại khoáng sản thời kỳ 2021 – 2030, tầm nhìn đến năm 2050 (gọi tắt là Quy hoạch khoáng sản).

Quy hoạch khoáng sản được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, không chỉ là cơ sở pháp lý cho công tác quản lý nhà nước về quy hoạch khoáng sản mà còn mở ra không gian phát triển mới cho ngành khai khoáng, chế biến khoáng sản Việt Nam theo hướng hiệu quả hơn, bền vững hơn, phù hợp với các quan điểm, chủ trương của Đảng, Nhà nước và xu hướng phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, kinh tế các-bon thấp của Quy hoạch tổng thể quốc gia.

Mục tiêu tổng quát của Quy hoạch là tài nguyên khoáng sản được quản lý chặt chẽ, khai thác, chế biến, sử dụng tiết kiệm, hiệu quả, gắn với nhu cầu phát triển của nền kinh tế, bảo vệ môi trường, thích ứng với biến đổi khí hậu và hướng tới mục tiêu đạt mức trung hòa các-bon. Đẩy mạnh đầu tư, hình thành ngành khai thác, chế biến đồng bộ, hiệu quả với công nghệ tiên tiến, thiết bị hiện đại phù hợp với xu thế của thế giới. Đối với các loại khoáng sản có trữ lượng lớn, chiến lược, quan trọng (bô-xít, titan, đất hiếm, crômit, niken, đồng, vàng), các doanh nghiệp được cấp phép khai thác mỏ phải có đủ năng lực và phải đầu tư các dự án chế biến phù hợp sử dụng công nghệ tiên tiến, thiết bị hiện đại, bảo vệ môi trường bền vững. Hạn chế và tiến tới chấm dứt khai thác các mỏ trữ lượng thấp, phân tán, nhỏ lẻ, tập trung tài nguyên khoáng sản từ các mỏ/điểm mỏ quy mô nhỏ thành các cụm mỏ quy mô đủ lớn để đầu tư đồng bộ từ thăm dò, khai thác, chế biến áp dụng công nghệ tiên tiến, thiết bị hiện đại.

Hạn chế và tiến tới chấm dứt khai thác các mỏ trữ lượng thấp, phân tán, nhỏ lẻ.

Quy hoạch đặt ra 03 mục tiêu cụ thể gồm: (1) Mục tiêu thăm dò; (2) Mục tiêu đối với công tác khai thác và tuyển quặng; (3) Mục tiêu đối với công tác chế biến.

+ Mục tiêu thăm dò các loại/nhóm khoáng sản trong thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 gồm 29 loại khoáng sản: Bô-xít; Titan; Chì - Kẽm; Sắt; Crômit; Mangan; Thiếc; Wonfram; Antimon; Đồng; NiKen; Molipden; Vàng; Đất hiếm; Apatit; Đá hoa trắng; Magnezit; Serpentin; Barit; Grafit; Fluorit; Bentonit; Diatomit; Talc; Mica; Quarzit; Thạch anh; Vecmiculit; Nước khoáng, nước nóng. Giai đoạn 2031 - 2050: sau khi có kết quả điều tra đánh giá địa chất khoáng sản giai đoạn 2021 - 2030 được phê duyệt sẽ xem xét thăm dò các mỏ mới được phát hiện.

+ Mục tiêu đối với công tác khai thác và tuyển quặng nhằm duy trì các Giấy phép khai thác đã được cấp đúng quy định pháp luật đảm bảo tính ổn định cho các dự án chế biến, sử dụng các loại khoáng sản đã đầu tư xây dựng. Đầu tư mới các dự án khi dự án chứng minh được Hộ tiêu thụ cụ thể (đơn vị, tổ chức sử dụng), đáp ứng nhu cầu nguyên liệu phục vụ phát triển kinh tế của đất nước. Theo đó sẽ khai thác 30 loại khoáng sản trong quy hoạch.

+ Mục tiêu đối với công tác chế biến chú trọng vào 27 loại khoáng sản/sản phẩm; tập trung nguồn lực trong nước và đẩy mạnh hợp tác quốc tế đầu tư chế biến sâu các loại khoáng sản như: bô-xít, titan, đất hiếm, niken, crômit,... Đối với Alimin (Bô-xít) đáp ứng tiêu chuẩn trong nước và xuất khẩu; nhà máy chế biến gắn với khu vực mỏ; Xỉ titan có các dự án mới chỉ đáp ứng nguyên liệu cho sản xuất pigment; Crômit (Ferrocrom) Ferrocrom cacbon cao, hàm lượng Cr trung bình >54% Cr; Mangan (ferromangan, silicomangan) đáp ứng tiêu chuẩn trong nước;…

Tổng nhu cầu vốn đầu tư mới cho các hoạt động của Quy hoạch khoáng sản giai đoạn 2021 – 2030, tầm nhìn 2050 vào khoảng 659.367 tỷ đồng. Trong đó, giai đoạn 2021 – 2030 là 437.672 tỷ đồng, giai đoạn 2030 – 2050 là 222.695 tỷ đồng.