Bổ sung quy định quản lý máy móc đã qua sử dụng

Việc tăng cường phân cấp, phân quyền giúp nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về đầu tư, quản lý, sử dụng vốn nhà nước tại DN. Ảnh: H.N

Tạo thuận lợi nhập khẩu máy móc nông nghiệp

Đây là vấn đề được Tổng cục Hải quan kiến nghị Bộ Khoa học và Công nghệ liên quan đến thực hiện Quyết định 18/2019/QĐ-TTg quy định về việc nhập khẩu máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng.

Về việc phân biệt máy móc, thiết bị và dây chuyền công nghệ, tại khoản 1 Điều 3 Quyết định số 18/2019/QĐ-TTg quy định: “Máy móc, thiết bị là một kết cấu hoàn chỉnh, gồm các chi tiết, cụm chi tiết, bộ phận có liên kết với nhau để vận hành, chuyển động theo mục đích sử dụng được thiết kế.” Tại khoản 2 Điều 3 Quyết định số 18/2019/QĐ-TTg quy định: “Dây chuyền công nghệ là hệ thống các máy móc, thiết bị, công cụ, phương tiện được bố trí lắp đặt, kết nối liên hoàn tại một địa điểm nhất định theo sơ đồ, quy trình công nghệ đã thiết kế, bảo đảm vận hành đồng bộ để sản xuất.

Theo Tổng cục Hải quan, định nghĩa về máy móc, thiết bị và dây chuyền công nghệ nêu trên mang tính chuyên môn, khó khăn cho cơ quan Hải quan trong việc phân biệt hàng hóa nhập khẩu là máy móc, thiết bị hay dây chuyền công nghệ để áp dụng kiểm tra tiêu chí nhập khẩu phù hợp theo quy định tại Quyết định số 18/2019/QĐ-TTg. Do vậy, Bộ Khoa học và Công nghệ cần nghiên cứu sửa đổi, bổ sung định nghĩa về máy móc, thiết bị và dây chuyền công nghệ để cơ quan Hải quan, doanh nghiệp và các đơn vị liên quan dễ dàng phân biệt, xác định làm cơ sở thực hiện thống nhất.

Bên cạnh đó, liên quan đến thực hiện khoản 3 Điều 4 Quyết định số 18/2019/QĐ-TTg, Tổng cục Hải quan cho rằng một số trường hợp như nhập khẩu máy móc dùng trong nông nghiệp, hay nhập khẩu máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng của công ty cho thuê tài chính hiện nay đang vướng mắc, cần sửa đổi nhằm tạo thuận lợi cho doanh nghiệp.

Cụ thể, về việc nhập khẩu máy móc dùng trong nông nghiệp, theo quy định tại Quyết định số 18/2019/QĐ-TTg thì máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng có mã hàng hóa (mã số HS) thuộc Chương 84 và Chương 85 quy định tại Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu Việt Nam thuộc diện điều chỉnh của Quyết định này.

Trong khi đó khoản 3 Điều 4 Quyết định số 18/2019/QĐ-TTg quy định: “Chỉ cho phép nhập khẩu máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất của doanh nghiệp tại Việt Nam”.

Mặt hàng máy móc, thiết bị đã qua sử dụng phục vụ hoạt động sản xuất nông nghiệp như máy gặt đập liên hợp đã qua sử dụng, máy cày đã qua sử dụng... thuộc Chương 84; tuy nhiên các máy này được nhập khẩu về để dùng trong hoạt động sản xuất nông nghiệp, người sử dụng sẽ là người nông dân. Việc thực hiện theo quy định tại khoản 3 Điều 4 Quyết định số 18/2019/QĐ-TTg dẫn đến người nông dân sẽ phải trực tiếp tìm nguồn hàng từ nước ngoài, đứng tên trên tờ khai hải quan, trực tiếp làm thủ tục hải quan nhập khẩu là không phù hợp với điều kiện thực tế hiện nay.

Trong khi trước đây, người nông dân thường mua lại máy móc đã qua sử dụng dùng trong nông nghiệp của các doanh nghiệp kinh doanh thương mại nhập khẩu trực tiếp vào Việt Nam. Điều này vừa tiết kiệm chi phí cho người nông dân thay vì phải mua máy mới vừa phù hợp với điều kiện thực tế hiện nay.

Theo Tổng cục Hải quan, việc áp dụng quy định tại khoản 3 Điều 4 Quyết định số 18/2019/QĐ-TTg đối với các máy móc, thiết bị đã qua sử dụng để dùng cho nông nghiệp như máy gặt đập liên hợp đã qua sử dụng, máy cày đã qua sử dụng... là bất cập, gây khó khăn cho người nông dân. Mặt khác, khi các doanh nghiệp nhập khẩu các máy móc đã qua sử dụng dùng cho nông nghiệp để bán cho người nông dân nhưng thực tế khi khai báo với cơ quan Hải quan thì khai là hàng hóa nhập khẩu trực tiếp phục vụ sản xuất của doanh nghiệp sẽ khó khăn cho công tác quản lý nhà nước về hải quan.

Chính vì vậy, để giảm chi phí cho hoạt động sản xuất nông nghiệp, tạo điều kiện thuận lợi cho người nông dân, Tổng cục Hải quan đề nghị Bộ Khoa học và Công nghệ xem xét báo cáo Thủ tướng Chính phủ sửa đổi, bổ sung Quyết định số 18/2019/QĐ-TTg theo hướng không áp dụng quy định tại khoản 3 Điều 4 Quyết định số 18/2019/QĐ-TTg đối với các máy móc, thiết bị đã qua sử dụng để dùng cho nông nghiệp như máy gặt đập liên hợp đã qua sử dụng, máy cày đã qua sử dụng...

Về việc nhập khẩu máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng của công ty cho thuê tài chính, căn cứ theo quy định về hoạt động thuê tài chính, Tổng cục Hải quan cho rằng hàng hóa là máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng nhập khẩu về Việt Nam để cho bên thuê tài chính trực tiếp sử dụng cho hoạt động sản xuất tại Việt Nam, quan hệ giữa bên cho thuê tài chính và bên thuê tài chính đã được hình thành theo nội dung hợp đồng cho thuê tài chính khi ký kết. Do vậy, đề nghị Bộ Khoa học và Công nghệ báo cáo Chính phủ xem xét sửa đổi, bổ sung Quyết định số 18/2019/QĐ-TTg theo hướng không áp dụng quy định tại khoản 3 Điều 4 Quyết định số 18/2019/QĐ-TTg đối với các máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng nhập khẩu là tài sản cho thuê tài chính mà bên thuê tài chính trực tiếp sử dụng cho hoạt động sản xuất tại Việt Nam.

Bổ sung quy định về tiêu chí, tiêu chuẩn nhập khẩu

Tổng cục Hải quan cho biết, thực tế thực hiện quy định tại khoản 3 Điều 4 Quyết định số 18/2019/QĐ TTg là khó khăn cho cơ quan Hải quan trong việc kiểm soát máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng của doanh nghiệp nhập khẩu có sử dụng trực tiếp hay không, vì tại thời điểm làm thủ tục hải quan doanh nghiệp nhập khẩu khai báo là sử dụng trực tiếp nhưng sau khi thông quan thì có thể bán thương mại.

Do vậy, để thuận tiện cho công tác quản lý, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc nhưng vẫn đảm bảo việc bảo vệ môi trường, tạo điều kiện phát triển năng lực công nghệ trong nước, không nhập khẩu các máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ lạc hậu, kém chất lượng vào Việt Nam, Tổng cục Hải quan đề nghị nghị Bộ Khoa học và Công nghệ rà soát, báo cáo Chính phủ xem xét bãi bỏ quy định về việc chỉ cho phép nhập khẩu máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất của doanh nghiệp tại Việt Nam, thay vào đó bổ sung thêm quy định về tiêu chí, tiêu chuẩn nhập khẩu theo hướng nâng cao chất lượng của máy móc nhập khẩu để tránh trở thành bãi rác công nghệ của thế giới.

Ngoài các nội dung trên, Tổng cục Hải quan cho rằng cần có sự điều chỉnh về quy định tuổi máy móc, thiết bị đã qua sử dụng nhập khẩu. Bởi hiện nay, thành tựu của cuộc cách mạng khoa học công nghệ ngày càng tiến bộ, tốc độ nghiên cứu, ứng dụng và chuyển giao công nghệ diễn ra ngày càng nhanh dẫn đến vòng đời của máy móc, thiết bị ngày càng ngắn lại. Nhằm thực hiện chủ trương bảo vệ môi trường, tạo điều kiện phát triển năng lực công nghệ trong nước, không nhập khẩu các máy móc, thiết bị, dây truyền công nghệ lạc hậu, kém chất lượng vào Việt Nam, Bộ Khoa học và Công nghệ rà soát, báo cáo Chính phủ xem xét điều chỉnh giảm quy định tuổi máy móc, thiết bị đã qua sử dụng nhập khẩu được phép nhập khẩu.