Sự kiện - Vấn đề

Đổi mới sáng tạo phải trở thành động lực của toàn xã hội

05/10/2026 09:10
306 Lượt xem
Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia 2026 không chỉ là nơi giới thiệu công nghệ, sáng kiến và mô hình mới, mà còn hướng tới lan tỏa tư duy đổi mới trong toàn xã hội, đưa khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo trở thành những động lực quan trọng cho phát triển đất nước.

Sáng 4/10 tại Hà Nội, Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Lễ hưởng ứng Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia năm 2026 với chủ đề “Đổi mới sáng tạo - Động lực phát triển của toàn xã hội”.

Sự kiện diễn ra trong bối cảnh cả nước đang triển khai mạnh mẽ Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, đồng thời đặt ra yêu cầu chuyển đổi mạnh mẽ từ nhận thức sang hành động, từ chính sách sang thực tiễn.

Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân phát biểu tại Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia 2026, sáng 4/10.

Đổi mới sáng tạo bắt đầu từ đổi mới tư duy

Phát biểu khai mạc, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân cho rằng khi nói đến đổi mới sáng tạo, nhiều người thường nghĩ đến những phát minh, công nghệ hiện đại hay các doanh nghiệp khởi nghiệp. Tuy nhiên, khởi nguồn của những thay đổi đó trước hết là tư duy đổi mới.

Đó là khả năng nhìn những vấn đề quen thuộc bằng một góc nhìn mới, đặt câu hỏi trước những điều tưởng như hiển nhiên, tìm cách làm tốt hơn và quan trọng nhất là biến ý tưởng thành giá trị thực tế.

Theo Bộ trưởng, cách tiếp cận này cho thấy đổi mới sáng tạo không phải câu chuyện riêng của các nhà khoa học, doanh nghiệp công nghệ hay cộng đồng khởi nghiệp. Đổi mới sáng tạo cần trở thành năng lực chung của xã hội, được thể hiện trong cách mỗi tổ chức, doanh nghiệp, cơ quan nhà nước và người dân giải quyết các vấn đề của mình.

Việt Nam cũng đang đứng trước yêu cầu đổi mới ở tầm vóc lớn. Tầm nhìn phát triển 100 năm đòi hỏi đất nước phải vượt lên giới hạn của một nhiệm kỳ, một giai đoạn phát triển, để xây dựng những nền tảng đủ mạnh cho các thế hệ sau tiếp tục tiến xa hơn.

Theo đó, tư duy đổi mới cần được thể hiện trong quá trình tổ chức lại không gian phát triển, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của bộ máy, xây dựng nền quản trị gần dân, phục vụ nhân dân; đồng thời thúc đẩy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo trở thành những động lực phát triển.

Từ chủ trương đến những giá trị thực tế

Lễ hưởng ứng Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia năm 2026 là sự kiện có ý nghĩa quan trọng, khẳng định quyết tâm và cam kết của Đảng, Nhà nước trong việc thúc đẩy đổi mới sáng tạo toàn dân, toàn diện.

Thông điệp đặt ra không chỉ là tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách mà quan trọng hơn là đưa những chính sách đó vào cuộc sống, tạo môi trường để các ý tưởng, sáng kiến và công nghệ mới có thể được hình thành, thử nghiệm, ứng dụng và nhân rộng.

Đây cũng là yêu cầu được đặt ra trong quá trình triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW. Nghị quyết xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là những động lực chủ chốt, tạo nền tảng và cơ hội để Việt Nam bứt phá trong phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và hiện thực hóa khát vọng phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

Một trong những nội dung đáng chú ý tại Ngày hội là Bộ Khoa học và Công nghệ công bố kết quả Chỉ số đổi mới sáng tạo cấp địa phương (PII) năm 2026.

PII được kỳ vọng tiếp tục cung cấp căn cứ, bằng chứng để các địa phương đánh giá năng lực đổi mới sáng tạo, nhận diện những điểm mạnh, điểm hạn chế và xây dựng các giải pháp phù hợp với điều kiện thực tế.

Cùng với công bố PII 2026, Ban tổ chức trao Giải cuộc thi “Sáng kiến Khoa học” năm 2026, nhằm tôn vinh những sáng kiến, giải pháp có khả năng ứng dụng; đồng thời trao Giải thưởng Sách khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số năm 2026, ghi nhận các tác phẩm có giá trị về tri thức, học thuật và thực tiễn.

Việc tôn vinh những sáng kiến, công trình và tác phẩm khoa học cũng góp phần khuyến khích tinh thần sáng tạo, tạo động lực để tri thức tiếp tục được lan tỏa và ứng dụng vào đời sống.

Kết nối doanh nghiệp, nhà khoa học và nhà đầu tư

Trong khuôn khổ sự kiện, Ban tổ chức xây dựng không gian trải nghiệm và kết nối với khoảng 150 gian hàng trong nước và quốc tế.

Nhiều doanh nghiệp, tổ chức và tập đoàn như Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC), Samsung, Meta, Toshiba, NTT, GGGI, BOSCH, JETRO, BIDV, FPT, Rạng Đông, MISA, Meey Group... tham gia giới thiệu công nghệ, sản phẩm, giải pháp và mô hình đổi mới sáng tạo.

Điểm đáng chú ý là hoạt động tại không gian này không dừng ở trưng bày. Các hoạt động trải nghiệm, kết nối cung - cầu công nghệ, gặp gỡ doanh nghiệp - nhà khoa học - nhà đầu tư và xúc tiến hợp tác được tổ chức nhằm tạo điều kiện để các bên tìm kiếm cơ hội hợp tác cụ thể.

Đây cũng là một trong những mắt xích quan trọng để rút ngắn khoảng cách giữa nghiên cứu và thị trường.

Trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, doanh nghiệp là lực lượng quan trọng đưa công nghệ vào sản xuất và thị trường; viện nghiên cứu, trường đại học là nơi tạo ra tri thức và công nghệ; nhà đầu tư cung cấp nguồn lực để các ý tưởng có khả năng phát triển. Khi những chủ thể này được kết nối hiệu quả, khả năng thương mại hóa và nhân rộng các kết quả đổi mới sáng tạo sẽ được nâng lên.

Cùng với không gian trưng bày, Ngày hội tổ chức nhiều diễn đàn chuyên đề nhằm chia sẻ tri thức, kinh nghiệm và kết nối hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.

Trong đó có Diễn đàn Tương lai khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Diễn đàn đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực tài chính - ngân hàng; Diễn đàn Đổi mới sáng tạo các nước Tiểu vùng sông Mê Công mở rộng (GMS Innovation Forum) cùng một số hoạt động chuyên đề và kết nối khác.

Các diễn đàn tập trung trao đổi về xu hướng công nghệ, nguồn lực cho đổi mới sáng tạo, hợp tác khu vực, kết nối doanh nghiệp - viện trường - nhà đầu tư và các điều kiện để công nghệ, giải pháp mới được ứng dụng hiệu quả vào sản xuất, kinh doanh và đời sống.

Việc mở rộng hợp tác quốc tế cũng giúp Việt Nam tiếp cận các xu hướng công nghệ mới, kinh nghiệm xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và các nguồn lực quốc tế, đồng thời mở rộng cơ hội để doanh nghiệp trong nước tham gia sâu hơn vào các chuỗi giá trị khu vực và toàn cầu.

Hình thành văn hóa đổi mới sáng tạo trong toàn xã hội

Từ chủ đề “Đổi mới sáng tạo - Động lực phát triển của toàn xã hội”, thông điệp quan trọng được đặt ra là đổi mới sáng tạo không thể chỉ là nhiệm vụ của ngành khoa học và công nghệ.

Đổi mới sáng tạo cần hiện diện trong từng doanh nghiệp, từng viện nghiên cứu, trường đại học, cơ quan quản lý và trong đời sống của người dân.

Với doanh nghiệp, đó là việc thường xuyên tìm kiếm giải pháp nâng cao năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh. Với viện nghiên cứu, trường đại học, đó là tạo ra tri thức mới và đưa nhanh hơn kết quả nghiên cứu vào thực tiễn. Với cơ quan nhà nước, đó là đổi mới phương thức quản lý, cải cách quy trình và nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Với mỗi người dân, đổi mới sáng tạo có thể bắt đầu từ những sáng kiến rất gần gũi, từ việc ứng dụng công nghệ vào công việc, cải tiến phương thức lao động đến tìm kiếm những cách thức mới để nâng cao chất lượng cuộc sống.

Theo định hướng này, Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia được kỳ vọng trở thành một điểm kết nối thường niên, nơi các nguồn lực đổi mới sáng tạo trong xã hội gặp nhau, chia sẻ và cùng tạo ra giá trị mới.

Như Quỳnh - Minh Phương

Có thể bạn quan tâm

Sản xuất công nghiệp Thái Nguyên bứt phá, cao nhất trong 5 năm

Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) của tỉnh Thái Nguyên trong 10 tháng năm 2026 tăng 22,96% so với cùng kỳ năm trước, đạt mức tăng cao nhất trong 5 năm qua. Động lực tăng trưởng chủ yếu đến từ công nghiệp chế biến, chế tạo, đặc biệt là các ngành điện tử, may mặc, sản xuất ô tô và kim loại.

Việt Nam – Nhật Bản: Đồng sáng tạo công nghệ, kiến tạo chuỗi giá trị tương lai

Diễn đàn Công tư về hợp tác kinh tế và khoa học – công nghệ Việt Nam – Nhật Bản ngày 9/11 tại Tokyo không chỉ mở ra những định hướng hợp tác mới trong các lĩnh vực công nghệ chiến lược, mà còn đặt ra yêu cầu chuyển đổi phương thức hợp tác song phương: từ đầu tư, sản xuất và chuyển giao công nghệ sang cùng nghiên cứu, sáng tạo, phát triển sản phẩm và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Thượng tôn Hiến pháp và Pháp luật – Động lực kiến tạo phát triển Đất nước

Tạp chí Cơ khí Việt Nam trân trọng giới thiệu bài viết của GS.TS. Tô Lâm, Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam nhan đề Thượng tôn Hiến pháp và Pháp luật – Động lực kiến tạo phát triển Đất nước, nhân Ngày Pháp luật Việt Nam.

Phát triển cơ khí Việt Nam giai đoạn 2026 đến 2045 gắn với nâng cao giá trị tăng thêm

Giai đoạn 2026–2045, cơ khí Việt Nam cần đồng thời mở rộng sản xuất và nâng giá trị tăng thêm thông qua năng lực thiết kế, chế tạo, tích hợp hệ thống. Bằng phân tích cơ cấu ngành, kịch bản tăng trưởng và độ nhạy, bài báo làm rõ khoảng cách năng lực và yêu cầu chuyển đổi chất lượng tăng trưởng. Trên cơ sở đó, đề xuất tổ chức hỗ trợ theo dự án và đơn hàng; gắn chuyển giao công nghệ với quyền sử dụng, sửa đổi thiết kế; phát triển nhà cung ứng theo yêu cầu bên mua; phân bổ nguồn lực và đánh giá theo năng lực thực tế. Kết quả tính toán minh họa vai trò của việc nâng tỷ trọng giá trị tăng thêm, làm cơ sở lựa chọn chính sách phát triển ngành.

Chiến lược phát triển ngành cơ khí Việt Nam: Những kết quả đạt được và yêu cầu chuyển đổi chiều sâu

Sau hơn bảy năm triển khai Quyết định số 319/QĐ-TTg ngày 15/3/2018 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chiến lược phát triển ngành cơ khí Việt Nam đến năm 2025, tầm nhìn đến năm 2035, ngành cơ khí đã có những bước phát triển đáng ghi nhận về quy mô sản xuất, chủng loại sản phẩm và năng lực chế tạo. Tuy nhiên, để thực sự trở thành ngành công nghiệp nền tảng, có khả năng tự chủ công nghệ và tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu, cơ khí Việt Nam vẫn cần vượt qua những điểm nghẽn mang tính cơ cấu.
0982254465
  • Zalo
  • Messenger
  • Back to top